Bài thơ chúc Tết đầu tiên của Bác đọc vào giao thừa đêm Nhâm Ngọ (1942) tại rừng núi Pắc Bó. Sau cách mạng tháng Tám thắng lợi, Bác có bài thơ chúc Tết năm Bính Tuất (1946) mừng đất nước hưởng Tết độc lập đầu tiên. Kể từ đó, Tết năm nào Bác cũng có thói quen làm thơ chúc Tết đồng bào, chiến sĩ cả nước vào những thời khắc thiêng liêng nhất của năm mới trong không khí đầm ấm, giao hòa của đất trời. Nhân dịp mừng xuân Đinh Dậu năm 2017, chúng ta cùng đọc lại bài thơ chúc Tết xuân Kỷ Dậu 1969 của Bác Hồ.
Qua nghiên cứu một số tài liệu viết về Bác Hồ, được biết theo lời kể của các đồng chí cán bộ, chiến sĩ bảo vệ của Bác, Bác Hồ coi trọng Tết cổ truyền của dân tộc Việt Nam nên vào dịp Tết Bác thường đi thăm, chúc Tết đồng bào và các chiến sĩ...Đúng vào giao thừa xuân Kỷ Dậu năm 1969, Bác Hồ đọc bài thơ Xuân, chúc mừng năm mới. Tiếng Bác vang vọng khắp mọi miền đất nước. Từ miền đồng bằng đến miền núi cao, rừng sâu, hải đảo, tận cùng đất nước. Đó là những giây phút thiêng liêng nhất mọi người đều đang chờ đợi được nghe giọng của Bác, lời chúc Tết hàng năm vào dịp Tết Nguyên Đán.
Đúng giao thừa mừng xuân Kỷ Dậu năm 1969, nhân dân cả nước lắng nghe lời chúc tết của Bác như lời hịch tuyên truyền cổ vũ nhân dân cả nước trong cuộc đấu tranh cách mạng đang trên đà thắng lợi vẻ vang.
Năm qua thắng lợi vẻ vang
Năm nay tiền tuyến chắc càng thắng to
Vì độc lập, vì tự do
Đánh cho Mỹ cút, đánh cho ngụy nhào
Tiến lên, chiến sĩ đồng bào
Bắc Nam sum họp xuân nào vui hơn !
Mở đầu bài thơ chúc Tết, Người tổng kết cả năm 1968 thật cô đúc, ngắn gọn: "Năm qua thắng lợi vẻ vang". Đó là sự tổng kết mang tính chiến lược, khái quát đầy đủ và biện chứng tình hình một năm trên chiến trường của quân và dân ta dưới sự lãnh đạo của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại. Với sức tiến công liên tục của quân và dân ta trên các mặt trận chính trị, quân sự, ngoại giao, cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân năm 1968 đã giáng một đòn quyết định vào chiến lược "Chiến tranh cục bộ" của đế quốc Mỹ, buộc chúng phải xuống thang chiến tranh và ngồi vào bàn đàm phán với ta tại Hội nghị Paris, đưa cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước của dân tộc ta bước vào giai đoạn mới.
Đọc lại một số tư liệu Bác viết, chúng ta thấy Bác Hồ đã nhiều lần tiên đoán và hầu hết những lời tiên đoán của Người đã thành sự thật. Chẳng hạn mùa xuân năm Nhâm Ngọ (1942), một năm sau khi về nước hoạt động ở căn cứ địa cách mạng Cao Bằng, Bác Hồ đã viết bài diễn ca " Lịch sử nước ta" và cuối bài diễn ca, Người đã ghi rõ: " Việt Nam độc lập: Năm 1945"! thật vậy với cuộc tổng khởi nghĩa ngày 19/08/1945, cách mạng tháng Tám thành công trong toàn quốc…
Lần này cũng vậy, Người tiên đoán: "Năm nay tiền tuyến chắc càng thắng to". Quả đúng như vậy, giai đoạn từ năm 1969 đến năm 1973: Phát huy sức mạnh liên minh chiến đấu Việt Nam với Lào, Campuchia, làm thất bại một bước chiến lược "Việt Nam hoá chiến tranh", đánh bại cuộc chiến tranh phá hoại bằng không quân, hải quân lần thứ hai ở miền Bắc, tạo thế mạnh trong đàm phán.
Như Bác Hồ đã từng nói, thơ chúc Tết của người "vừa là kêu gọi, vừa là mừng xuân", nên sau khi mừng thắng lợi, Người thường nêu những nhiệm vụ chính, những định hướng chiến lược cả năm hoặc của cả giai đoạn cách mạng. Khác với nhiều năm, năm 1969, bài thơ chúc Tết của Bác đã thiết kế một lộ trình hai bước để tiến tới thắng lợi cuối cùng: "Vì độc lập,vì tự do/ Đánh cho Mỹ cút, đánh cho Nguỵ nhào".
Đọc các bài viết hay thơ của Bác, chúng ta thấy cụm từ "độc lập, tự do" được sử dụng nhiều trong thơ, văn của Người. Nó thể hiện mong muốn tột bậc của Người là nước ta được độc lập, dân ta được hoàn toàn tự do, ai cũng có cơm ăn, áo mặc; ai cũng được học hành, được Người đúc kết trong Bản tuyên ngôn khai sinh ra nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà, đọc tại Quảng trường Ba Đình, Hà Nội ngày 02/09/1945. Tính chất của cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước của toàn dân ta là để giành được độc lập, tự do. Ta đánh thắng Mỹ chỉ vì muốn Mỹ phải thừa nhận độc lập, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của Việt Nam, rút hết quân Mỹ khỏi Việt Nam; giải phóng miền Nam, thống nhất Tổ quốc. Hai nhiệm vụ đồng thời cũng là hai giai đoạn của cuộc chiến tranh giải phóng đó đã được Bác vạch ra từ năm 1969, nêu lên trong bài thơ chúc Tết như một cẩm nang thần kỳ…
Thực hiện lời dặn của Người trong bản Di chúc lịch sử, dưới sự lãnh đạo tài tình của Đảng Cộng sản Việt Nam, Đảng ta mở chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử, giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước. Cụ thể bốn năm sau, chúng ta thực hiện được bước thứ nhất " đánh cho Mỹ cút" và 6 năm sau, nhân dân ta đã " đánh cho Nguỵ nhào" và sau đó thực hiện trọn vẹn lời dặn của Người vào ngày 30/4/1975 với chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử, để "Bắc Nam sum họp, xuân nào vui hơn" như câu cuối cùng bài thơ chúc Tết xuân Kỷ Dậu 1969 mà Người đã viết.
Điều chúng ta không ngờ được, bài thơ xuân Kỷ Dậu năm 1969 là bài thơ chúc tết cuối cùng và cũng mùa Xuân cuối cùng của Bác...Đã gần nửa thế kỷ qua, mỗi dịp xuân về Tết đến, chúng ta không còn được nghe lời thơ chúc Tết ấm áp của Bác gửi đồng bào, chiến sĩ cả nước cũng như kiều bào ta ở nước ngoài. Bởi vậy, thời khắc giao thừa luôn là lúc chúng ta nhớ Bác Hồ nhiều hơn lúc nào hết. Từ đó đến nay mỗi mùa xuân, mỗi dịp Tết đến, nước ta vẫn duy trì một phong tục đẹp, một nét văn hoá của dân tộc Việt Nam, điều mà trên thế giới, chỉ ở Việt Nam mới có là vào giây phút giao thừa thiêng liêng, Chủ tịch nước Việt Nam lại đọc thơ chúc Tết đồng bào, chiến sĩ cả nước như Bác Hồ đã từng đọc thơ chúc Tết cho đồng bào, chiến sĩ cả nước lúc sinh thời.
Bác Hồ ơi! tuy Bác đã đi xa nhưng Người vẫn sống mãi với non sông, đất nước Việt Nam. Tuy bài thơ chúc Tết Xuân Kỷ Dậu năm 1969 là bài thơ chúc Tết cuối cùng của Bác và kể từ đó, chúng con không còn được nghe bài thơ chúc Tết nào của Bác nhưng dẫu thời gian có xa hơn nữa, mỗi khi xuân về Tết đến, đọc lại những bài thơ chúc Tết của Bác, chúng con càng nhớ Bác; soi gương Bác, chúng con càng quyết tâm học tập và làm theo lời Bác dạy.
Năm nay, cả nước đón Xuân Đinh Dậu năm 2017, mừng Đảng quang vinh 87 mùa xuân. Chúng ta hoàn toàn tin tưởng rằng: Dưới sự lãnh đạo của Đảng, Đảng đã lãnh đạo dân tộc Việt Nam đi từ thắng lợi này đến thắng lợi khác. Đảng bộ, quân và dân Vĩnh Long đoàn kết, chung sức chung lòng, ra sức thi đua học tập, lao động, sản xuất, chiến đấu, ; đẩy mạnh các phong trào thi đua yêu nước của tỉnh nhà lần thứ IV (2016-2020)…góp phần thực hiện thắng lợi nghị quyết Đại hội lần thứ XII của Đảng, Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ X, phấn đấu đưa Vĩnh Long trở thành tỉnh khá trong khu vực ĐBSCL vào năm 2020./.
Mỹ Kim-BTG Tỉnh ủy